Een 21ste Eeuws Ambacht

Terwijl 3D klei printers in opkomst zijn blijven 3D geprinte keramische objecten relatief schaars. Het Bossche Design duo, Marlieke & Yao van Vormvrij|3D, heeft het afgelopen jaar een 3D klei printer ontwikkeld die keramische voorwerpen kan printen met een basis van 60 bij 80 cm en tot wel 85 cm hoog. Ze produceren wekelijks nieuwe objecten en blijven hun printproces verbeteren.

espresso_plate_by_vormvrij3D_3dprint_ceramics_3

De fusie van keramiek en 3D technologie was een gevolg van hun beider interesses. Met meer dan twee jaar ervaring op het gebied van desktop plastic 3D printen vond Yao het proces van ontwerp en het lange wachten tot de printer het object geproduceerd had frustrerend. Tijdens zijn zoektocht naar manieren om het maak proces van de printer te versnellen was Marlieke zich aan het oriënteren op een geschikte draaischijf voor het bewerken van klei.
Die combinatie leidde tot de bouw van een grote 3D klei printer waarmee ze snel en eenvoudig met normale klei soorten objecten kunnen produceren.

De 3D printer en klei extrudeer methode die ze gebruiken kom je niet veel tegen binnen de 3d print gemeenschap. Door een goede balans tussen printsnelheid en luchtdruk te handhaven kan de depositie van de 15 kilo klei uit hun drukvat heel precies geregeld worden. Een recente aanvulling van een klei-lucht scheider maakt het nu mogelijk om met de handgemixte klei voor 98% luchtbelvrij te printen.

Het ontwerpen en bouwen van de één armige printer nam maar enkele weken in beslag. Het zoeken naar de meest geschikte klei mix was een stuk lastiger.
Eén van de eerste obstakels bij het groot formaat printen was het instortingsgevaar van de pas geprinte klei. Door het eigen gewicht bezwijken de onderste print lagen en stort het object in.
Het gebruik van drogere klei leek een eerste oplossing maar dat resulteerde in zeer specifieke grove texturen. Ook werden de krachten op de machine te groot wat kon leiden tot een exploderend drukvat. Na maanden experimenteren vonden ze uiteindelijk de juiste klei soorten en mix verhoudingen om veilig en productief te kunnen printen. Grof of fijn en soms gebruik makend van een externe warmtebron om de klei sneller te laten drogen maken ze nu functionele keramische objecten van steengoed, terracotta en andere klei soorten. “Op dit moment is het formaat van onze oven de beslissende factor voor het formaat dat we printen. Maar dat zal veranderen zodra we een grotere oven vinden die gewoon op het lichtnet aangesloten kan worden” vertelt Yao.

vintage_3dprint_vormvrij3D_001

“ De 3Dprint techniek geeft ons de mogelijkheid om snel een ontwerp te testen en aan te passen. In plaats van dagen werk om het resultaat te bekijken kost het nu ongeveer een uur om van idee naar een serie eenvoudige flessen, kopjes of vazen te komen. En als het niet bevalt dan kunnen we het materiaal 100% recyclen en opnieuw beginnen.” En dat zijn, volgens Marlieke, nog maar enkele van de vele voordelen van het gebruik van een 3D klei printer.

Uiteraard laat het 3D printen zijn sporen na in de ontwerpen van het duo. De gelaagde opbouw is een typisch uiterlijk van 3D printen en de schaal waarop deze printer werkt versterkt dat effect aanzienlijk. Gelukkig beschouwen ze dat als een welkome aanvulling op het creatieve proces en zien ze de gelaagde structuur als een mooie toevoeging op de textuur van het materiaal.

Klei is een natuurlijk product en het prepareren van de broden resulteert in een massa die niet volledig homogeen is. Dat geeft tijdens het printen kleine onvoorspelbare fluctuaties in de snelheid waarmee de lagen neergelegd worden. Hierdoor is ieder product uniek. “Zelfs het drogen laat sporen achter in het uiteindelijke product” vertelt Marlieke. En ook al hebben ze een kleine kast met ‘perfecte’ prints, ze waarderen het feit dat ieder kleideeltje kan leiden tot onverwachte resultaten.

Op dit moment wordt de klei geprint in een continue beweging wat resulteert in een gelaagde spiraal textuur. De mogelijkheid om geweven of gebreide patronen na te bootsen is een handige bonus en tot nu niet eenvoudig om machinaal met keramiek te realiseren.

“Deze samensmelting van ambacht, handwerk en 3D technologie stelt ons in staat om snel en accuraat keramische objecten te produceren en reproduceren die anders door een Tibetaanse monnik gemaakt zouden moeten worden.” zegt Yao.

“Maar de laatste stap in het productie proces vereist nog wel een
artistieke hand,” gaat Marlieke verder, “ het bisquit stoken, glazuren en sinteren kosten tijd en toewijding. Uiteindelijk wordt elk object geïnspecteerd en met de hand afgewerkt. Een intensief proces dat niet vergeten moet worden. Dat de prints ook volwaardige gebruiksvoorwerpen worden geeft een extra goed gevoel.”

Ondanks het feit dat 3D klei printen niet zo’n hoge vlucht zal nemen als printen met plastic is Yao begonnen met het ontwerpen van een kleine versie van de klei printer. “Het zal nog steeds een zware en stevige machine worden, die massa is nodig om snel te kunnen printen. Een lichte printer zal eerder schokken of vibreren en dat leidt tot instorten van de print. En omdat snelheid één van de belangrijkste factoren is om te kiezen voor 3D printen in plaats van draaien of gieten moet de printer stabiel blijven. Ook vormen die niet afgerond of uit louter bochten bestaan moeten snel te printen zijn. Alleen zo zal een printer een functionele toevoeging voor een keramist zijn.”

De kleine versie zou geschikt zijn voor zowel keramische werkplaatsen als scholen die willen experimenten of leren van 3D klei printen maar geen grote oven tot hun beschikking hebben.

Ondanks de 3D print hype blijft klei moeilijk materiaal om mee te werken. Niet veel mensen hebben de tijd of de ruimte om er mee aan de slag te gaan.

stacked_architecture_stolpAls gevolg daarvan zien Marlieke en Yao 3D klei printen als een gespecialiseerde niche binnen het 3D print gebeuren. “Er zijn wereldwijd een paar groepen die deze technologie ontwikkelen en er mee experimenteren. De meeste technieken zijn open source en die informatie wordt goed gedeeld. Helaas zijn er niet veel digitaal onderlegde keramisten dus de ontwikkelingen gaan langzaam.”

Wil je meer zien, informatie over producten van VormVrij | 3D of een demonstratie/workshop organiseren? bezoek dan hun websites.

website : http://www.vormvrij.nl
Facebook : http://www.fb.com/vormvrij3d
webwinkel: https://www.etsy.com/nl/shop/VormVrij?ref=hdr_shop_menu

Geef een reactie


Let op! Na het inloggen met FaceBook wordt u automatisch doorverwezen naar de homepage. Eenmaal ingelogd kunt u vervolgens onder elk artikel een reactie plaatsen.